Profesjonalny Serwis Prawny NetTAX
1/4 logo Baza Prawna
NIEZALOGOWANY 
LOGOWANIE DO BAZY
INFORMACJE
Strona główna
Indeks tematyczny
Indeks alfabetyczny
Orzecznictwo
Piśmiennictwo
Interpretacje
Stałe wskaźniki
Wyszukiwanie
1/4 logo Egzamin Doradcy Podatkowego
LOGOWANIE DO EGZAMINU
FORMULARZ ZAMÓWIENIA
Opis
Demo
Cennik
1/4 logo Sklep NetTAX
Wycena Spółek w Excelu - Metoda Porównawcza
Wycena Spółek w Excelu - Metoda Porównawcza
1/4 logo Serwis Prawny
Strona Główna
Nowości
Opinie ekspertów
komórka Płatność SMS
Dzienniki
   Dziennik Ustaw
   Dziennik Urzędowy UE (L)
   Monitor Polski
   Dzienniki Urzędowe
Zmiany w prawie
Kursy walut
Kursy walutowe euro
Kursy celne
Listy i wykazy
Ważne terminy
Słowniczek łaciński
Słowniczek prawniczy
Nowe wskaźniki i stawki
Kalkulator odsetkowy
Wizytówki Doradców
Podatkowych
[nowe]
Ciekawe miejsca w sieci
Szkolenia i konferencje
VAT w UE
1/4 logo Usługi
Grupy dyskusyjne
Biuletyn Prawno-Podatkowy
Pomoc techniczna 
Kontakt
Reklama
1/4 logo Księgarnie
Księgarnia Księgowego
   Podatki
   Rachunkowość
   Finanse
   Inne
1/4 logo Uwagi i opinie
Twój adres e-mail:

Uwagi / opinie
Krajowa Rada Doradców Podatkowych
  Nowości

WYROK NSA
z dnia 1 sierpnia 2001 r.
(I SA/Łd 1123/99)

Przewodniczący: Sędzia NSA J. Brolik.
Sędziowie NSA: J. Antosik (sprawozdawca), T. Porczyńska.

    Analiza Klasyfikacji Rodzajowej Środków Trwałych wprowadzonej § 1 Zarządzenia Nr 51 Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 17 grudnia 1991 roku w sprawie stosowania Klasyfikacji Rodzajowej Środków Trwałych (Dziennik Urzędowy GUS z 1991 r. Nr 21, poz. 132) - stanowiącej załącznik do tego Zarządzenia, wydany odrębnie w serii wydawniczej GUS "Zeszyty Metodyczne", Warszawa 1991 r.) - prowadzi do wniosku, że na podstawie jej zapisów nie jest możliwe precyzyjne zdefiniowanie pojęcia "urządzenie" użytego w art. 18a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 1993 r., Nr 106, poz. 482 ze zm).

    Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi Wydział I po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2001 r. sprawy ze skargi Banku "L." SA w Ł. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia 20 sierpnia 1999 r w przedmiocie określenia zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. oraz odsetek za zwłokę:

    1) uchyla zaskarżoną decyzję;
    2) zasądza od Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej 5.014,50 (pięć tysięcy czternaście 50/100) zł z tytułu zwrotu wpisu sądowego.

Uzasadnienie

    Decyzją z dnia 20 stycznia 1999 r. (sprostowaną postanowieniem z dnia 2 lutego 1999 r.) Pierwszy Urząd Skarbowy określił Bankowi "L." SA w Ł. zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. w kwocie 237.696 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Izba Skarbowa w Ł., do której skarżący wniósł odwołanie, zwróciła sprawę organowi I instancji - w trybie art. 230 Ordynacji podatkowej - w celu zmiany wydanej decyzji. Decyzją z dnia 12 maja 1999 r. Urząd Skarbowy zmienił decyzję z dnia 20 stycznia 1999 r., podwyższając określoną w tej decyzji kwotę zaległości podatkowej o kwotę 13.025 zł, tj. do wysokości 250.721 zł oraz odsetek za zwłokę od różnicy zwiększającej zaległość w kwocie 6.420,40 zł. Od nowej decyzji Bank również wniósł odwołanie.
    Decyzja z dnia 20 sierpnia 1999 r. Izba Skarbowa w Ł. - po rozpatrzeniu obu odwołań Banku - uchyliła decyzję z dnia 12 maja 1999 r. w części dotyczącej odsetek, zmniejszając je do kwoty 5.061,60 zł, w pozostałej części utrzymała ją w mocy, tak samo jak i decyzję z dnia 20 stycznia 1999 r. W uzasadnieniu - odnosząc się do spornej kwestii uznania za wydatki inwestycyjne wydatków poniesionych na zakup mebli i wyposażenia w tym: szaf metalowych, boksów kasowych i lad dysponenckich oraz pieczęci, hełmów dla ochroniarzy i liter podświetlanych - Izba Skarbowa podała, że wydatki na zakup wyposażenia zaliczonego do grupy 8 Klasyfikacji rodzajowej środków trwałych GUS, nie są objęte ulgą inwestycyjna określoną w art. 18a ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepis ten upoważnia do odliczenia od dochodu wydatków na zakup i montaż maszyn i urządzeń zaliczonych do grupy 3-6 i 8 powołanej Klasyfikacji (grupa 8 obejmuje: narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie). Zatem można odliczyć poniesione wydatki na nabycie maszyn i urządzeń produkcyjnych grupy 3-6 i 8, a nie wyposażenia. Zakupione przez Bank meble i inne przedmioty to typowe wyposażenie, które nie mieści się w pojęciu "maszyny i urządzenia". Przywołane wybiórczo z przytoczonej definicji zawartej w Słowniku języka polskiego, na który powołał się Bank, jedno ze znaczeń pojęcia "urządzenia" jako "wyposażenie danego pomieszczenia, ogół sprzętów, umeblowanie" jest nieadekwatne w rozpatrywanej sprawie. Rzeczownik "urządzenie" pochodzi od czasownika "urządzać", stąd przytoczona definicja ("wyposażenie danego pomieszczenia, ogół sprzętów, umeblowanie") odnosi się do czynności "urządzania", a nie urządzenia jako mechanizmu czy przyrządu. W związku z powyższym poniesione przez Bank wydatki na zakup wyposażenia bankowego, zaliczonego do grupy 8 powołanej Klasyfikacji, nie podlegają odliczeniu od dochodu. Wynika to wprost z cyt. przepisu art. 18a ust. 2 pkt 1, w myśl którego odliczeniu podlegają wyłącznie wydatki na zakup i montaż maszyn i urządzeń, a nie narzędzia, aparaty, sprzęt i wyposażenie sklasyfikowane w tej grupie. Ulgą inwestycyjną w tej grupie mogą być objęte wyłącznie maszyny i urządzenia w niej wyszczególnione. Wysokość odsetek Izba Skarbowa obniżyła z uwagi na obliczenie ich na dzień zmiany decyzji zamiast na dzień wydania decyzji z dnia 20 stycznia 1999 r.
    Bank "L." zaskarżył wymienioną decyzję do sądu administracyjnego, zarzucając obrazę art. 18a ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez uznanie, że wydatki na zakup urządzeń, o których mowa w tym przepisie, muszą dotyczyć wyłącznie zakupu urządzeń produkcyjnych albo stanowiących mechanizmy w sytuacji, gdy przepis ten ograniczeń takich nie zawiera. Za chybione uznano twierdzenie, że strona skarżąca posługuje się wybiórczo znaczeniem słowa "urządzenie". Strona jedynie wskazała na jedno ze znaczeń tego słowa i nie można odmówić racji twierdzeniu, że w tym znaczeniu występuje ono w języku polskim. W zapisie Słownika języka polskiego pozostałe znaczenia słowa "urządzenie" mogą, ale też nie muszą, oznaczać urządzeń o charakterze technicznym. Przepis art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy pozwala odliczać od podstawy opodatkowania poniesione wydatki na zakup maszyn i urządzeń, a nie maszyn-urządzeń, tak więc pod słowem "urządzenie" użytym w tym przepisie należy rozumieć wszystko to. co nie jest maszyna, a więc nie urządzeniem technicznym. Zastosowanie w cytowanym przepisie koniunkcji przesadza, że wydatki na zakup wyposażenia takiego jak umeblowanie, czy inne sprzęty występujące w klasyfikacji środków trwałych jako grupa 8, można odliczać od podstawy opodatkowania.
    W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podnosząc, że w uwagach szczegółowych do grupy 8 KRŚT wyspecyfikowano sklasyfikowane w niej środki trwałe, wymieniając m.in. "pojedyncze narzędzia i sprawdziany, aparaty, przyrządy kontrolno-pomiarowe oraz różnego rodzaju wyposażenie i sprzęt specjalistyczny". Zatem wydatki na "różnego rodzaju wyposażenie" wyszczególnione w grupie 8 KRŚT nie są wymienione w art. 18a ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy; pozwala on odliczyć od dochodu do opodatkowania wyłącznie wydatki na zakup i montaż maszyn i urządzeń w rozumieniu klasyfikacji. Stąd nie zachodzi potrzeba odwoływania się do wykładni językowej. Nieporozumienie w sprawie sprowadza się do tego, że ustawodawca w cyt. przepisie wymienił "urządzenie" w znaczeniu rzeczownikowym, zaś strona skarżąca wskazuje na znaczenie czasownikowe tego pojęcia.
    Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
    Przede wszystkim nie można zgodzić się z odpowiedzią na skargę, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi potrzeba odwoływania się do wykładni językowej pojęcia "urządzenie" z uwagi na posłużenie się tym pojęciem w art. 18a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 ze zm.) w rozumieniu użytym w Klasyfikacji rodzajowej środków trwałych (w skrócie: KRŚT); w 1997 r. obowiązywała Klasyfikacja wprowadzona zarządzeniem nr 51 Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 17 grudnia 1991 r. Ze stanowiskiem tym można byłoby zgodzić się tylko wtedy, gdyby KRŚT, do której odsyła ustawa podatkowa, zawierała definicję pojęcia "urządzenia". Tak jednak nie jest; KRŚT posługuje się w wielu miejscach omawianym pojęciem, jednak nigdzie nie precyzuje jego znaczenia. Co więcej, z KRŚT wynika, że używane w tej Klasyfikacji pojęcie "urządzenia" jest bardzo wieloznaczne i często odbiega od znaczenia przypisywanego mu w języku potocznym: przykładowo wg KRŚT urządzeniami są także podwórza, dojazdy, przejazdy (jako urządzenia budowlane związane z budynkami mieszkalnymi - p. symbol 003 KRŚT). przystanki (jako urządzenia związane z komunikacją miejską - p. symbol 004 KRŚT), czy fundamenty (jako urządzenie składające się na obiekt w postaci zespołu wiatrowo-elektrycznego - p. symbol 346 KRŚT). Ponadto KRŚT używa takich pojęć, jak "urządzenie" - a także "maszyna", "aparat", "narzędzie", "przyrząd", "wyposażenie" - w znaczeniach, których zakresy wzajemnie się nie wyłączają. Z jednej strony w KRŚT odróżnia się te pojęcia (p. np. tytuły grup: 4 -Maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania, 5 - Maszyny, urządzenia i aparaty specjalne branżowe, 8 - Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie), zaś z drugiej - obiekty zaliczane do jednego z wymienionych typów jednocześnie nazywa określeniem stosowanym do nazwania innego typu obiektów. Przykładowo z opisu symbolu 326 KRŚT (Silniki powietrzne) wynika, że silniki wiatrowe będące maszynami (p. nazwa podgrupy 32 - Maszyny napędowe pierwotnie niezespolone) są jednocześnie zdefiniowane jako urządzenia. Oczywiście maszyna jest pewną odmianą urządzenia (według Słownika języka polskiego pod red. M. Szymczaka, Warszawa 1979 r., t. II, s. 120 maszyna to "urządzenie zawierające mechanizm lub zespół mechanizmów służący do przetwarzania energii albo do wykonywania określonej pracy mechanicznej"), jednak z niektórych postanowień KRŚT wydaje się wynikać (chociażby z tytułów grup 4 i 5 - mowa jest w nich o maszynach i urządzeniach, a nie o maszynach i innych urządzeniach), że maszyny i urządzenia to zupełnie różne typy obiektów. Jednocześnie niektóre postanowienia KRŚT wskazują, że jest inaczej, tzn., że pojęcie urządzeń obejmuje również maszyny, a także aparaty, agregaty, zespoły techniczne; p. uwagi szczegółowe do grupy 6 - Urządzenia techniczne, zawierające stwierdzenie, że za odrębny obiekt w zakresie urządzeń technicznych uważa się samodzielne maszyny, aparaty, agregaty, zespoły techniczne itp.
    Powyższa analiza KRŚT prowadzi do wniosku, że na podstawie jej zapisów nie jest możliwe precyzyjne zdefiniowanie pojęcia "urządzenie" użytego w art. 18a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Definicji tego pojęcia nie zawiera także ustawa podatkowa; powołany przepis stanowi jedynie, że odliczeniu od podstawy opodatkowania podlegają faktycznie poniesione wydatki na zakup maszyn lub urządzeń zaliczonych, zgodnie z Klasyfikacją rodzajową środków trwałych Głównego Urzędu Statystycznego, do grupy 3 - 6 i 8.
    Wobec tego, należy sięgnąć do słownikowego znaczenia pojęcia "urządzenia". Według powołanego Słownika języka polskiego (t. III, s. 619) urządzenie to:
    1. rzeczownik od urządzić,
    2. "rodzaj mechanizmu lub zespół elementów, przyrządów służący do wykonania określonych czynności, ułatwiający pracę",
    3. przestarz. "wyposażenie danego pomieszczenia; ogół sprzętów, umeblowanie".
    Takie samo określenie (w dwóch pierwszych znaczeniach) omawianego pojęcia zawiera Mały słownik języka polskiego pod red. S. Skorupki, H. Auderskiej i Z. Łempickiej, Warszawa 1969 r., s. 867).
    Nie ulega wątpliwości - i w tym zakresie należy zgodzić się z Izbą Skarbową -że pojęcie "urządzenie" w art. 18a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie zostało użyte w 1 i 3 z przytoczonych znaczeń słownikowych. Znaczenie pierwsze (odczasownikowe) oznacza pewną czynność, a w omawianym przepisie chodzi o określone przedmioty; mowa jest przecież o zakupie i montażu. Natomiast znaczenie trzecie obejmuje pewien zbiór różnych przedmiotów znajdujących się w danym pomieszczeniu (wyposażenie, ogół sprzętów, umeblowanie), a odesłanie w omawianym przepisie do KRŚT oznacza, że chodzi o środki trwałe, czyli poszczególne konkretne obiekty inwentarzowe. A zatem przy ocenie, czy zakupione przez skarżący Bank sporne przedmioty można uznać za urządzenia, w grę może wchodzić tylko drugie z przytoczonych znaczeń słownikowych ("rodzaj mechanizmu lub zespól elementów..."). W związku z powyższym organy podatkowe powinny dokonać analizy, czy poszczególne sporne przedmioty odpowiadają przytoczonemu znaczeniu pojęcia "urządzenie"; poza sporem jest kwestia, że powinny one zostać zaliczone do grupy 8 KRŚT - Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie.
    Jednakże organy podatkowe takiej analizy nie przeprowadziły. Izba Skarbowa -powołując się na uwagi szczegółowe do grupy 8 KRŚT - uznała, że zaliczenie określonego przedmiotu do "różnego rodzaju wyposażenia" wyłącza możliwość uznania go za urządzenie; jednocześnie przeciwstawiła pojęciom "maszyn i urządzeń" pojęcia "narzędzi, aparatów, sprzętu i wyposażenia" sklasyfikowanych w tej grupie.
    Istotnie w uwagach szczegółowych do grupy KRŚT stwierdza się, że poszczególne obiekty (tej grupy) stanowią pojedyncze narzędzia i sprawdziany, aparaty, przyrządy kontrolno-pomiarowe oraz różnego rodzaju wyposażenie i sprzęt specjalistyczny, z tym, że do grupy 8 nie należy zaliczać urządzeń, aparatów i aparatury oraz innych obiektów sklasyfikowanych w grupach od 3 do 7. Jednak ze sformułowania tego nie wynika wcale, że pojęcie wyposażenia nie może obejmować urządzeń (i maszyn) - oczywiście innych niż wymienione we wcześniejszych grupach KRŚT. Potwierdza to brzmienie opisu do rodzaju 803 - Wyposażenie techniczne biur, z którego wyraźnie wynika, że do tego wyposażenia zalicza się także wszelkiego typu maszyny biurowe, a więc pojęcie "wyposażenie" ma szerszy zakres znaczeniowy niż "maszyna" czy "urządzenie". Wynika to również ze słownikowej definicji "wyposażenia"; według cytowanych słowników wyposażenie to w szczególności "urządzenia potrzebne do prawidłowego funkcjonowania czegoś; zaopatrzenie" (Słownik języka polskiego, 1 III, s. 832) oraz "ogół urządzeń (maszyny, narzędzia, meble itp.) znajdujące się w danym pomieszczeniu, warsztacie, laboratorium" (Mały słownik języka polskiego, s. 938).
    Należy również zauważyć, że zawarty w grupie 8 KRŚT rodzaj 808 - "Inne przyrządy, ruchomości i wyposażenie techniczne" obejmuje pozostałe niewyodrębnione w ramach podgrupy 80 (Narzędzia, aparaty, sprzęt i wyposażenie) narzędzia, przyrządy, sprzęt techniczny, ruchomości oraz inne samodzielne środki pracy i przedmioty długotrwałego użytkowania. A zatem może obejmować również urządzenia niezaliczone do innych rodzajów środków trwałych wyszczególnionych w grupie 8.
    Oczywiście bezzasadne jest także zawarte w zaskarżonej decyzji stwierdzenie, jakoby odliczeniu od podstawy opodatkowania podlegały tylko urządzenia produkcyjne. Wymogu takiego nie zawiera omawiany przepis art. 18a ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
    Na zakończenie należy podkreślić, że brak precyzji w sformułowaniach ustawy podatkowej (używanie pojęć o niesprecyzowanym znaczeniu, czy odsyłanie do klasyfikacji statystycznych, opracowanych dla innych celów i w sposób daleko odbiegający od wymogów techniki legislacyjnej) nie może być interpretowany na niekorzyść podatnika.
    W ponownym postępowaniu Izba Skarbowa powinna dokonać analizy, o której była mowa wcześniej, tzn., czy poszczególne zakupione przez skarżący Bank środki trwale, których dotyczy spór, odpowiadają przytoczonemu znaczeniu pojęcia "urządzenie" - zdefiniowanemu jako "rodzaj mechanizmu lub zespół elementów, przyrządów służący do wykonania określonych czynności, ułatwiający pracę". Z definicji tej wynika, że urządzenia nie można utożsamiać jedynie z mechanizmem czy zespołem przyrządów.
    Mając na uwadze powyższe względy, należy uznać, że organy podatkowe nie wykazały w dostateczny sposób, iż sporne środki trwałe (zaliczone do grupy 8 KRŚT) nie są urządzeniami, co powodowałoby niemożność odliczenia wydatków na ich zakup od podstawy opodatkowania stosownie do art. 18a ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (DzU nr 74, poz. 368 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
    O kosztach orzeczono stosownie do art.


Copyright © NetTAX 1998-2019 

DATEV.pl Sp. z o.o.      Biura-Rachunkowe.waw.pl      ELSA      Eurofinance Training
Kontakt | Reklama